Doğalgaz faturaları: Fiyatlar niçin düşmüyor, zamlar neden art arda geliyor?

Türkiye genelinde artmakta olan soğuk hava ile beraber konutlarda tüketilmekte olan doğalgaz miktarı da maliyeti de çok yükseldi.

Doğalgaz faturaları: Fiyatlar niçin düşmüyor, zamlar neden art arda geliyor?

Sosyal medyada "#DoğalgazFaturası" etiketiyle paylaşılan faturalar çok kısa bir sürede  Twitter'da Türkiye gündemine oturdu.

Geçen yıl yapılmış olan Ağustos ve Eylül ayı zamları ile beraber doğalgaz da  yüzde 14,9'arlık zamlarla beraber 2019 yılında doğalgaza yapılmış olan toplam  zam oranı yüzde 30'u buldu. 2018 yılında  da yapılmış olan  zamlar da hesaba katıldığında son iki sene de zam yağmur oldu yağdı ve  doğalgaza yüzde 60'ın üzerinde zam yapılmış oldu.

Enflasyon yüzünden alım gücü düşen yalnız gelirinin aynı oranda artmadığını söyleyenler, sosyal medyada paylaştıkları doğalgaz faturalarıyla fiyatlara çaresizce tepki gösteriyor.

Enerji uzmanları tarafından yapılan açıklamalar da ise Türkiye'nin yurtdışından aldığı doğalgaz maliyetinin fazla olduğunu ve 'gerçek fiyatların' uzun süredir sübvanse edildiğini ifade ediyor.

     Avrupa piyasalarında bin metreküp doğalgazın fiyat ortalaması 120 Dolar seviyelerinde iken Türkiye bin metreküp doğalgazı aşağı yukarı 280 Dolar seviyesinden (1.660 TL) alıyor, BOTAŞ'ın güncel tarifesine göre ise bin m3 satış fiyatı 1251 TL.

     Sürekli artan doğalgaz faturalarının, konutlardaki doğalgaz tüketimini de azalttığı değerlendiriliyor.

İstanbul Büyükkent Belediyesi (BB) Açık Veri Portalı'nın güncel verilerine göre, İstanbul'da doğalgaz tüketiminin geçen yıla göre azaldığı görülüyor.

İBB iştiraki İGDAŞ de artan doğalgaz faturalarıy ile ilgili olarak, fatura ödemelerinde kredi kartıyla taksit uygulaması için 13 banka ile anlaştığını belirtti.

İGDAŞ Genel Müdürü Dr. Mithat Bülent Özmen, kampanya ile ilgili yapmış olduğu açıklamada, "Havaların soğumasıyla beraber, doğalgaz tüketimleri de bir anda artmaya başladı. Biz de abonelerimizin artan ısınma giderlerini basitçe ödemelerini sağlamak amacıyla taksit kampanyası başlattık" dedi.

31 Mayıs 2020 tarihine kadar devam edecek olan uygulamada bankalar en çok 2 ve 3 taksit arasında değişen tarifeler sunuyor.

Enerji uzmanları, Türkiye'nin doğalgaz tarifelerinde kısa vadeli incelediklerinde herhangi bir değişim olmayacağını öngörüyor.

"Konutlar için KDV düşürülmeli"

Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği'ne göre, asgari ücretin aşağı yukarı yüzde 10'u doğalgaz faturasına gidiyor.

TMMOB Makina Mühendisleri Odası Enerji Çalışma Grubu Başkanı Oğuz Türkyılmaz asgari ücrete yapılan zammın yüzde 15 olmasına karşılık, doğalgaza yapılan zammın yüzde 30 olduğunu ve bu durumun da vatandaşı çok fazla zora soktuğunu ifade ediyor:

    "Bu sene birden soğuk havalar bastırınca insanlar daha çok doğalgaz tüketir oldu. İstanbul'da bir aile 200 m3 gaz tüketirse 360 lira gaz faturası geliyor. Elektrik faturası da ortalama 160 Lira olunca yüklü bir miktar oluyor."

    Türkyılmaz, Türk Lirası'nın yabancı para birimlerinin  karşısında erimesinin de doğalgaz zamlarında etkili olduğunu ifade ediyor ve doğalgaz tarifelerinde bir değişiklik beklenmese bile faturalara yansıyan KDV bedelinde indirime gildilmesinin geçici de olsa çözüm olabileceğini vurguluyor:

     "Ticari işletmeler  için yüzde 18 KDV çok büyük ciddi bir maliyet olmayabilir yalnız hanler için doğalgazda KDV'nin yüzde 1 olacak şekilde uygulanması gerektiğini söylüyoruz. Vatandaşların da bu sayede yüzde 17'lik bir kazancı olur. Ayrıca elektrikte olduğu gibi doğalgazda da düşük gelirli yurttaşlara sınırlı da olsa doğalgaz desteği verilmesi gerekiyor."

Türkiye doğalgazı neden yüksek çok yüksek fiyata alıyor?

   Türkiye'nin  yaptığı doğalgaz anlaşmaları yüzde 80-85 oranında  petrol fiyatlarına dayalı ve uzun vadeli anlaşmalardan oluşuyor.

     Enerji uzmanları ise bilhassa Amerika ve Batı Avrupa'nın giderek daha kısa vadeli ve alternatif doğalgaz kaynaklarına yönelen, farklı gaz kaynaklarının birbiri ile rekabet ettiği ve bundan dolayı fiyatların düştüğü ticari anlaşmalara yöneldiğini söylüyor.

Uluslararası Gaz Birliği'nin verileri incelendiğinde, Avrupa'da petrole dayalı anlaşmaların 2005 yılında yüzde 80'ler düzeyinde iken, 2019'a yılında yüzde 30'ların altına gerilediği ve yerlerini alternatif doğalgaz kaynaklarının aldığı görülüyor.

Mehmet Eryılmaz

editör.


İletişim Hesapları
YORUM EKLE
SIRADAKİ HABER