NATO Zirvesi Öncesi Ortalığı Karıştıran Rapor: Rusya’nın "Gizli Filosu" Avrupa’yı 15 Ay Boyunca Gözetledi mi?

Türkiye'de gerçekleştirilecek kritik 36. NATO Liderler Zirvesi öncesinde, Avrupa güvenlik mimarisini derinden sarsacak istihbarat iddiaları içeren çarpıcı bir rapor yayımlandı. Uluslararası Stratejik Araştırmalar Enstitüsü (IISS) tarafından hazırlandığı belirtilen ve İngiliz Telegraph gazetesinde yer alan rapora göre; Rusya, yaptırımları delmek amacıyla kullandığı "gizli filo" (petrol tankerleri ağı) aracılığıyla 15 ay boyunca Avrupa'daki NATO üslerini ve nükleer altyapıları gizlice gözetledi. 13 ülkeye yayılan bu organize İHA (İnsansız Hava Aracı) faaliyetlerinin, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin'in yeni bir "hibrit savaş" stratejisi olduğu değerlendiriliyor.

Rus Tankerlerinden Kalkan İHA'lar Nükleer Üsleri mi Hedef Aldı?

Raporda yer alan en korkutucu iddialardan biri, Rusya'nın yaptırım listesindeki ticari gemileri ve özellikle "Hav Dolphin" adlı petrol tankerini İHA operasyonları için birer mobil fırlatma platformuna dönüştürmüş olması. Tespit edilen korelasyonlara göre, bu gemilerin Avrupa limanları açıklarında konumlandığı dönemlerde, kıtadaki en kritik askeri tesislerin üzerinde İHA hareketliliği yaşandı:

• İngiltere'deki ABD Üsleri: Suffolk'ta nükleer silah konuşlandırmaya hazırlanan RAF Lakenheath üssü ile RAF Mildenhall, RAF Fairford ve RAF Feltwell üslerinin hava sahası İHA'lar tarafından ihlal edildi. O dönem İngiltere'nin Hull Limanı açıklarında bir Rus tankerinin demirli olduğu saptandı.

• Fransa'nın Nükleer Kalbi: Fransa'nın balistik füze taşıyan nükleer denizaltı filosunun ana konuşlanma noktası olan Île Longue (Bretanya) üssü yakınlarında Aralık 2025'te İHA uçuşları yapıldı ve yine "Hav Dolphin" gemisinin bölgede olduğu belirlendi.

• 13 Ülkeye Yayılan Ağ: Belçika, Hollanda ve Almanya'daki nükleer silah barındıran NATO hava üsleri başta olmak üzere toplam 13 ülkede benzer keşif uçuşları tespit edildi. Uzmanlar, gemilerden fırlatılan ve 300 kilometreyi aşan menzile sahip 'STC Orlan-10' tipi askeri İHA'ların kullanılmış olabileceğini belirtiyor.

Rusya Neden Klasik İstihbarattan "Hibrit Savaşa" Geçti?

Analistler, 15 ay boyunca fark edilmeyen veya rastlantısal olarak açıklanamayacak bu olaylar zincirinin arkasındaki askeri mantığı şu nedenlere bağlıyor:

1. Zayıflayan İstihbarat Ağı: 2022'de başlayan Ukrayna savaşı sonrası Avrupa genelinde yüzlerce Rus diplomatik personelin sınır dışı edilmesi, Moskova'yı deniz tabanlı alternatif casusluk yöntemlerine yöneltti.

2. Kapasite ve Sinir Testi: İstanbul Aydın Üniversitesi Öğretim Üyesi Dr. Murat Jane, bu hamleyi Soğuk Savaş reflekslerine benzeterek, "Putin, sınırları ve sinirleri test ediyor. İHA'larla hem Avrupa ve NATO'nun Ukrayna'ya yardım etme kapasitesini ölçüyor hem de alçak irtifadan sızarak mevcut hava savunma sistemlerinin zafiyetlerini açık ediyor" değerlendirmesinde bulundu.

"NATO 3.0" Doktrini ve Ankara Zirvesi

Bu casusluk krizinin, Ankara'daki zirvede NATO Genel Sekreteri Mark Rutte tarafından ilan edilen "NATO 3.0" vizyonunun ne kadar hayati olduğunu gösterdiği belirtiliyor.

• NATO 2.0'ın Sonu: ABD'nin Avrupa'nın güvenliğini tek başına sırtladığı dönemin (NATO 2.0) geride kaldığını ifade eden uzmanlar; NATO 3.0 ile Avrupa ve Kanada'nın kendi savunma yükümlülüklerini artırmasının hedeflendiğini söylüyor.

• Hava Savunma Reformu: Mevcut NATO hava savunma sistemlerinin yüksek irtifa tehditlerine göre tasarlandığı, ancak Rusya'nın düşük irtifadan uçan İHA'larla bu mimariyi deldiği vurgulanarak, Ankara'daki zirvede savunma sanayii kapasitesinin artırılması ve teknolojik altyapının güncellenmesinin en öncelikli gündem maddesi olacağı ifade ediliyor.

NATO kaynakları denizden gelebilecek İHA tehditlerini yakından izlediklerini ve koruma kapasitesine sahip olduklarını belirtirken; rapordaki iddialar henüz bağımsız kaynaklarca resmi olarak doğrulanmadı ve Moskova iddialara sessiz kaldı.