Antik Dünyanın İncisi: Perge

Türkiye'nin klasik arkeoloji alanındaki aralıksız devam eden en eski kazısı olma özelliğini taşıyan Perge Antik Kenti, eski dünya tarihine ışık tutmaya devam ediyor. Antalya'nın Aksu ilçesi sınırlarında yer alan ve Pamfilya Bölgesi'nin başkentliğini yapmış olan kent, Anadolu'nun en düzenli Roma kentlerinden biri olarak öne çıkıyor.

Eski Kazı Başkanı Prof. Dr. Sedef Çokay Kepçe'nin Hürriyet'e aktardığı haberin öne çıkan detayları şu şekildedir:

Tarihsel Süreç ve Şehrin Avantajı

• 10. Yüzyıldan Sonra Yerleşim Olmaması: Perge'nin en büyük avantajı, MS 10. yüzyıldan sonra kentte yeni bir yerleşimin kurulmamış olmasıdır. Bu durum heykellerin, mozaiklerin ve mimari yapıların günümüze kadar sağlam ulaşmasını sağlamıştır.

• 3 Önemli Dönem: Kent; Helenistik Dönem (MÖ 3. yüzyıl), İmparator Hadrianus Dönemi (MS 2. yüzyıl) ve Roma İmparatorluk Dönemi olmak üzere üç kritik evreye tanıklık etmiştir.

• 3000 Yıllık Kazı Geleneği: 1946 yılında başlayan Perge kazıları, Türkiye'nin en uzun soluklu aralıksız arkeolojik çalışmasıdır.

Öne Çıkan Mimari Yapılar ve Buluntular

• Eşsiz Cam Üretim Fırınları: Antik çağda bir yapı içerisinde hem camın eritildiği hem biçimlendirildiği hem de tavlamasının yapıldığı fırın kompleksleri saptanmıştır. Dünyada benzeri olmayan bu alana Şişecam destek vermiştir.

• Akropolis Çeşmesi ve Su Kanalı: Sütunlu Cadde'nin sonunda yer alan anıtsal çeşmede, Aksu Nehrini simgeleyen yatan bir erkek heykeli bulunur. Çeşmeden çıkan su, cadde boyunca devam eden ve suyun debisini kontrol eden özel kompartımanlı kanallardan akar.

• Anıtsal Çeşmeler ve Hayırseverler: Kentte Roma döneminde imar faaliyetlerini destekleyen Plancia Magna ve anıtsal çeşmeleri yaptıran Aurelia Paulina gibi hayırsever kadınların izleri dikkat çeker.

• Aziz Pavlus'un İzleri: Hıristiyanlığın önemli figürlerinden Aziz Pavlus'un Perge'ye gelerek vaaz verdiği bilinse de kentteki 7 kilise ve piskoposluk sarayı arasında henüz doğrudan ona tarihlendirilen mimari bir iz saptanamamıştır.

Kentteki İlginç Yazıtlar ve Graffiti

• Övgü Şiiri ve Unvanlar: Sütunlu caddedeki yazıtlardan birinde "Var ol sen Perge, dokunulmaz yurt sensin" ifadeleri yer alırken; diğer yazıtta Perge kendisini "Pamfilya'nın en büyük kentiyim" diyerek tanıtır.

• Spor Graffitileri: Sütunlar üzerinde İmparator Tacitus döneminde düzenlenen güreş ve pankreas müsabakalarına ilişkin graffitiler ile başının üstünde ödül tacı tutan Zafer Tanrıçası Nike çizimi yer almaktadır.